Matthijs Snepvangers & Menno Tamming, 21 december, 10:00 • 5 minuten leestijd, Omroep West
Winnifred in het koude Noordzee-water© Privéfoto Winnifred Noorlander
DEN HAAG – Vlak onder het oppervlak van de haast onmetelijke Noordzee vecht de Haagse Winifred Noorlander komende augustus niet alleen tegen golven en getijden, maar ook tegen de grenzen van haar eigen geest en lichaam. Tien jaar nadat een wild idee zich in haar hoofd had genesteld, maakt de Haagse zich nu klaar voor een van de zwaarste uitdagingen uit haar leven: de oversteek van het Kanaal.
Voor Noorlander is het niet zomaar een zwemtocht, maar ook een symbool. Zowel voor herstel na een zware strijd tegen de nasleep van een dubbele hersenschudding als een punt waarbij ze aandacht wil vragen voor de hersengezondheidzorg in Nederland.
Het begint voor de zwemster allemaal tien jaar geleden. Ze is dan 21 jaar en hoort dat de afstand tussen het Engelse Dover en Franse Calais, naast per boot, auto en vliegtuig ook met eigen spierkracht te overbruggen is. ‘Ik vond dat zo’n apart idee, dat het menselijk lichaam dat aankan’, zegt ze in het radioprogramma Menno in de Middag van Omroep West. ‘Dat is sindsdien in mijn hoofd blijven zitten. Nu tien jaar later dacht ik: als het zo lang in je hoofd zit, dan wordt het tijd om het uit te voeren.’
Dubbele Hersenschudding
De stimulans die Winnifred nodig had om uiteindelijk het voortdurend draaiende gedachtespinsel om te zetten in een daad, had een harde oorsprong. Een valpartij tijdens het schaatsen waarbij ze met haar hoofd op het ijs terecht kwam, zorgde voor een hersenschudding. Daar kon het woord dubbele aan worden toegevoegd toen ze ook nog werd aangereden door een auto.
Drie jaar zonder echte oplossingen volgden sinds het ongeluk. ‘Met name ook omdat de kennis in Nederland vaak nog niet op de juiste plekken aanwezig is’, zegt ze daarover. ‘Ik ben daarin niet alleen: jaarlijks krijgen 85.000 mensen in Nederland een hersenschudding, waarvan de helft langer dan een half jaar met klachten blijft rondlopen.’
Winnifred wil met haar zwemtocht geld inzamelen voor kennisdeling over hersengezondheidszorg voor huisartsen ,fysiotherapeuten en revalidatiecentra. In plaats van via donaties, maakt ze gebruik van haar Instagram-pagina. Ze hoopt dat veel mensen haar gaan volgen, zodat bedrijven haar willen sponsoren.
Uiteindelijk vond ze zelf een uitweg van de hersenschuddingmisere. ‘Ik heb mensen geïnterviewd die naar de Verenigde Staten zijn geweest voor hun behandeling’, verklaart ze. ‘Aan de hand daarvan heb ik een eigen behandelmethode opgezet en ben ik stapje voor stapje beter geworden.’
De lange-afstandzwemster zag overeenkomsten tussen haar hersteltraject en het trainen voor het afleggen van een uitputtende zwemtocht. ‘Dezelfde manieren van opbouwen, dezelfde manieren van intervaltraining, dezelfde manieren van omgaan met je voeding en je slaap’, somt ze op.
Mentale Kracht
‘Het mooie van marathons en grote zwemafstanden is dat ze vooral een mentale uitdaging vormen’, gaat ze verder met haar verklaring.
‘Men zegt vaak dat het zwemmen van een ultra-marathon voor tachtig procent mentaal en slechts twintig procent fysiek is. De mentale kracht die je opbouwt, of dat nu door langdurig sporten of door een periode van ziekte is, kun je in beide situaties toepassen en versterken.’
Ervaring op Ijsselmeer
Maar met alleen een dubbele hersenschudding overwinnen, zwem je niet even 37 kilometer op een augustusdag. Daar is ook training en ervaring voor nodig. Die heeft Winnifred de afgelopen jaren al opgedaan.
Vorig jaar zwBom ze over het IJsselmeer, 22 kilometer aan zwemslagen: ‘Dat is natuurlijk echt al een gigantische afstand en ik vond dat eerlijk gezegd makkelijker dan een re-integratietraject.’
Tekst gaat door onder Instragram afbeelding
Daarnaast is ze twee maanden geleden ook al de straat van Gibraltar al borstcrawlend overgestoken; toch ook zo’n 16 kilometer. ‘Dan ben ik echt in mijn element’, zegt ze lachend. ‘Ik leer elke tocht weer iets nieuws.’
Haar opgebouwde expertise zal ze nu inzetten voor de meest uitdagende en ingrijpende onderneming van haar leven. Mijn eerstvolgende doel staat in mei, dat is een zes uur durende zwemtest in mijn badpak. Dat doe ik in water dat minder dan zestien graden is.’
Blootgesteld aan kwallen
Dat evaluatiemoment dient enkel om te beoordelen of Winnifreds voorbereiding naar wens verloopt. In de maanden daarna begint het echte werk. ‘Je moet in het donker leren zwemmen’, vertelt ze. ‘Je moet tijdens het zwemmen leren eten. Misschien word ik ook wel blootgesteld aan een kwal, zodat ik niet schrik als ik die tegenkom.’
Vervolgens bouwt de Haagse zwemkoningin haar uithoudingsvermogen uit tot de ultieme test. In één weekend twee keer tien uur zwemmen. ‘Als ik dat kan, weet ik zeker dat ik de tocht over het Kanaal ook ga halen.’

Winnifred zwemmend naast een boot tijdens haar Ijsselmeer oversteek© Privéfoto Winnifred Noorlander
Al zit het venijn wellicht in de staart. Want de onvoorspelbaarheid van het weer en de Noordzee zijn de grootste tegenstanders van Winnifred. Zo weet ze nog niet welke dag ze haar poging kan wagen. Je krijgt een week en dan afhankelijk van het weer ga je op de beste dag de zee in’, geeft ze aan. ‘Is er die week geen goed weer, dan heb je dus pech of dan moet je stoppen.’
Grenzen oprekken
Aan dat doemscenario wil de Haagse voorlopig niet denken. Het is nu trainen in zowel het zwembad, sportschool als in de Noordzee. ‘Ik ben gaan buitenzwemmen toen vanwege corona de zwembaden dichtgingen’, bekent ze. ‘Dat vond ik in het begin wel spannend.’Vooral de flora en fauna zorgden voor die koudwatervrees. ‘Vissen en planten die aan je tenen zitten’, zegt ze lachend. ‘Je kan de bodem niet zien. Dus dat allemaal zorgde er ook voor dat ik grenzen ging verleggen.’
‘Dat vind ik mooi. Ik wil zien waar mijn grenzen liggen en of ik die kan oprekken, zoals het zwemmen over het Kanaal.’
